ေထရ၀ါဒနွင္႔ မဟာယာန ကြာၿခားခ်က္မ်ား

ေထရ၀ါဒနွင္႔ မဟာယာန ကြာၿခားခ်က္မ်ား *****************************

ေထရ၀ါဒဗုဒၶဘာသာ - မည္ပုံ --------------------------------

ဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္စံေတာ္မူေသာ မဟာသကၠရာဇ္ (၁၄၈ )ခုနွစ္ ကဆုန္လၿပည္႔ေန႔မွေနာက္ ၃ လလြန္ေၿမာက္ၿပီး ေသာအခါ အရွင္မဟာကႆပဦးေဆာင္ေသာ ရဟႏၱာမေထရ္ ၅၀၀ ၿဖင္႔ ရာဇၿဂိဳလ္ၿမိဳ႕တြင္ဘုရားရွင္၏တရားေတာ္တို႔ကို တလုံးတပါဒမွ် ၿပင္ဆင္ ၿဖည္႔စြက္ၿခင္း၊ထုတ္ႏွဳတ္ပယ္ရွားၿခင္း အလ်င္းမရွိခဲ႔ပဲေဟာေတာ္မူခဲ႔သည္႔အတုိင္း တေသြမတိမ္း ပထမသဂၤါယနာ တင္ေတာ္မူခဲ႔ႀကသည္ ။

အခ်ဳပ္အားၿဖင္႔ ဘုရားေဟာေတာ္မူခဲ႔ၿပီးေသာ တရားေတာ္တို႔ကို ယေန႔အခ်ိန္အထိ တလုံးတပါဒမွ် ၿပင္ဆင္ၿဖည္႔စြက္ၿခင္းမရွိပဲ တပည္႔သားသာ၀က အစဥ္အဆက္ လက္ဆင္႔ကမ္း သယ္ေဆာင္လာေသာ ၀ါဒကုိ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ ( တပည္႔သားသာ၀က မေထရ္အစဥ္အဆက္ သယ္ေဆာင္လာေသာ ဘုရား၀ါဒ )ဟု မွတ္နို္င္ပါသည္။

ဒုတိယ သဂၤါယနာ -------------------

ၿမတ္ဗုဒၶ လြန္ေတာ္မူၿပီးသာသနာႏွစ္ေပါင္း(၁၀၀)ၾကာၿပီးေနာ က္ ၀ဇၨီတိုင္းသားရဟန္းမ်ား (ေဒ၀ဒတ္တပည့္မ်ား)မွအဓမၼ၀တၳဳ (၁၀)ပါးကို ေတာင္းဆုိခ့ဲၾကသည္။ဥပမာ ေနလက္တစ္သစ္လြဲသ ည္႔ အခ်ိန္အထိ ၀ိကာလေဘာဇန လုပ္နို္င္တယ္၊ေသႏု(အရက္ခပ္ ေပ်ာ့ေပ်ာ့ယခုေခတ္ ထန္းရည္လိုမ်ိဳး)ကို ေသာက္နိုင္တယ္၊ ေရႊေငြမ်ားကို လူေတြလို စိတ္ႀကိဳက္ ကိုင္တြယ္အသံုးျ ပဳနို္င္တယ္...စသျဖင့္ ေတာင္းဆိုခဲ့ၿပီးေထရ၀ါဒဗုဒၶသာသနာ ေတာ္အား ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္လာသျဖင့္ထုိရန္သူတို႔အား ကာကြယ္ရန္ ဒုတိယအႀကိမ္ သဂၤါယနာတင္ရၿပန္သည္။

(၂ ) သာသနာႏွစ္ (၁၀၀)ႏွစ္ (၃) ေနရာ ေ၀သာလီျပည္၊၀ါဠဳကာရာမေက်ာင္း (၄) ေခါင္းေဆာင္ အရွင္ယသမေထရ္ ဦးေဆာင္ေသာ အရွင္ေရ၀တႏွင့္ အရွင္သဗၺကာမိ (၅) သံဃာဦးေရ ရဟႏၲာေပါင္း(၇၀၀) (၆) မင္း ကာလာေသာကမင္း (၇) ၾကာျမင့္ခ်ိန္ (၈) လ

အရွင္ယသ၊အရွင္ေရ၀တ အရွင္သဗၺကာမီ ဦးေဆာင္ေသာ ၇ဟႏၱာမ်ားေ၀သာလီၿပည္၌သဂၤါယနာတင္ေနစဥ္ ၀ဇၨီတိုင္းသားရဟန္းပ်က္မ်ားကို သံဃာထု၊မင္ းပရိသတ္ထု၊ ၿပည္သူလူထု ေပါင္းၿပီး နွင္ထုတ္ခဲ႔ႀကသည္၊ထိုရဟန္းပ်က္ မ်ားကာ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ ပမာဏ ရွိခဲ႔သည္ ဟူ၏။

ထိုရဟန္းပ်က္တို႔ကို တိုင္းျပည္မွ ႏွင္ထုတ္လုိက္ရာ ၎တို႔သည္ ဟိမ၀ႏၲာေတာင္ေျခဖက္ သို႔ သြားေရာက္ ၿပီးရွင္ဘုရင္တစ္ပါးမွ သနားကာ ခိုလႈံခြင့္ေပးလိုက္ရာမွ ထုိရဟန္းတို႔သည္လည္းသဂၤါယနာစင္ၿပိဳင္တင္ခဲ့ၾကသည္။

ထုိရဟန္းတို႔အားတစ္ေသာင္းေက်ာ္ဟူေသာ ႀကီးမားေသာ အင္အားရွိသျဖင့္မဟာသံဃိကဂိုဏ္းဟုနာမည္ တြင္ခ႔ဲသည္၊ ထိုဂိုဏ္ းမွ မဟာယာန၀ါဒၿဖစ္လာသည္။

ထုိမွတဖန္ေ၀သာလီ၌က်န္ရိွခဲ့ၾကေသာရဟႏၲာ (၇၀၀ )အဖြဲ႔အား ဟီနယာနဂိုဏ္း ေသးငယ္ ေသာဂိုဏ္း ( တနည္းအားၿဖင္႔ သဗၺတၳိ၀ါဒဂိုဏ္း) ဟု ေခၚတြင္ခဲ့သည္။ ထိုဂိုဏ္းမွ ေထရ၀ါဒဆင္းသက္လာပါသည္။အမွန္ကေတာ႔ ငါတို႔က ရြာရဲ႕ ေၿမာက္ပိုင္းမွာ ေနတယ္ ဆိုရင္ သူတို႔က ေတာင္ပိုင္းမွာ ေနတယ္ ဟု အလိုလိုမေၿပာေသာ္လည္း ေၿပာသကဲ႔သို႔ေထရ၀ါဒကိုလည္း မဟာယာန ၀ါဒီ တို႔သည္ ဟီနယာန ဟု သုံးစြဲခဲ႔ႀကေလသည္၊

အိႏိၵယ ေတာင္ပိုင္းေဒသမွစကာ ၿပန္႔နွ႔ံခဲ႔ေသာေႀကာင္႔ ေတာင္ပိုင္းဗုဒၶဘာသာ (ေထရ၀ါဒ) ဟုလည္းအလြယ္တကူ မွတ္နို္င္ေပသည္။ယခုအခ်ိန္အထိ သီရိလကၤာ၊ ထိုင္း၊ၿမန္မာ၊ ကေမၻာဒီယား၊လာအို နိုင္ငံတို႔တြင္ သာသနာထြန္းကားေနဆဲမို႔ ေထရ၀ါဒ၅ နိုင္ငံ ဟု အမ်ားကအသိအမွတ္ၿပဳ လက္ခံထားဆဲၿဖစ္သည္။

မဟာယာနမွာေတာ႔ မဇၥ်ိမေဒသ အိႏိၵယၿပည္ ေၿမာက္ပိုင္း ဟိမ၀ႏၱာကေနၿပန္႔ပြားခဲ႔ေသာေႀကာင္႔ ေၿမာက္ပိုင္းဗုဒၶဘာသာ ( မဟာယာန ) ဟုမွတ္နို္င္သည္၊ဘီစီ ၁ ရာစုမွ စကာ ေအဒီ ၁ ရာစု အအေတာအတြင္းမဟာယာန၀ါဒ စတင္ၿဖစ္ေပၚလာသည္ဟု သိရသည္၊ မဟာယာနတို႔၏ Saddharma Pundarika Sutra သဒၶမၼပု႑ရိက သုတ္တြင္မူ ေအဒီ ၂ရာစုမွ စကာ ေခါင္းေဆာင္ၿဖစ္ေသာ Nagarjuna နာဂဇုန သည္ သူ၏သုညတ၀ါဒကို စြဲကိုင္ကာ အင္အားႀကီးမားေစခဲ႔သည္၊ေအဒီ ၄ရာစုေလာက္တြင္ေတ ာ႔Asanga အသဂၤ နွင္႔ Vasubandhu ၀သုဗႏၶဳ တို႔ လက္ထက္တြင္မဟာယာနဘာသာသည္ အထြတ္အထိပ္အေၿခအေနသို႔ ေရာက္ရွိေအာင္ ၿပန္႔ပြားခဲ႔သည္ ဟု ဆိုရပါမည္။

( မဟာ -ၿမင္႔ၿမတ္ေသာ၊ယာန - နိဗၺာန္သို႔ ပို႔ေဆာင္ေပးေသာ အရာ၊ ယာဥ္ဟူေသာ၊ ၀ါဒ - အယူရွိသူ )

ထိုအခ်ိန္မွစ၍ ေၿမာက္ပိုင္းဗုဒၶဘာသာ ေခၚမဟာယာန သည္ တရုတ္ၿပည္၊ တိဗက္၊ ပါကစၥတန္၊မြန္ဂိုလီးယား၊ ဗီယက္နမ္၊ ကိုးရီးယားဂ်ပန္စေသာ ေတာင္ အာရွ နိုင္ငံမ်ားအထိ နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေခတ္အဆက္ဆက္ ၿပန္႔ပြားခဲ႔သည္၊ ထုိနိင္ငံတို႔တြင္ ေထရ၀ါဒ ဘာသာ အားေကာင္းစြာ ပ်ံ႕နွ႔ံသည္ဟူ၍မႀကားဖူးခဲ႔ေပ။အနည္းစုေတာ႔ ရွိခဲ႔လိမ္႔မည္၊ ထို႔ေႀကာင္႔ တရုတ္ ဂ်ပန္ ကိုးရီးယားတုိ႔၏ဘာသာေရး အခန္းက႑မ်ားတြင္တုံးေခါက္ၿခင္း၊ဖေယာင္းတိုင္ အေမႊးတိုင္ ထြန္းၿခင္းေသသူအားရည္စူးကာ စကၠဴမ်ားအားမီးရွိဳ႕ ၿပာခ်ၿခင္း စသည္မ်ားသည္နိုင္ငံ ဓေလ႔ ယဥ္ေက်းမွဳ႕အရ အနည္းငယ္ ကြဲလြဲသည္မွအပတူညီေနႀကေပသည္။

ၿပိဳက်ခါနီးအိမ္ကို က်ားကန္ ထားရသလိုၿဖစ္ေနတဲ႔မဟာယာန ဘာသာဟာ ေနာက္ပိုင္းေခတ္မွာေတာ႔ ဂ်ပန္နိုင္ငံကစၿပီး ရဟန္းေတာ္မ်ားအိမ္ေထာင္ၿပဳသင္႔တဲ႔ဂိုဏ္း၊မၿပဳသင္႔တဲ႔ ဂိုဏ္း ဆိုၿပီးကြဲၿပားလာတယ္၊ တခ်ိဳ႕အရက္ေသာက္ႀကတယ္၊ တခ်ိဳ႕က မေသာက္ဘူး၊တခ်ိဳ႕သက္သက္လြတ္စားတယ္၊ တခ်ိဳ႕က မစားႀကဘူး၊ ဒါေႀကာင္႔ ယခုအခ်ိန္မွာ ကိုးရီးယားဂ်ပန္ ဘုန္းႀကီးေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ အိမ္ေထာင္ရွိႀကတယ္၊ အရက္ေသာက္ႀကတယ္၊ပါတီ နိုက္ကလပ္တက္ႀကတယ္ လို႔ တဆင္႔စကား ႀကားဖူးပါတယ္၊

တရုတ္၊တိဗက္ ေဟာင္ေကာင္ ထုိင္၀မ္ စတဲ႔ နိုင္ငံေတြမွာ ရွိတဲ႔ မဟာယာနဘုန္းႀကီးေတြကေတာ႔ အိမ္ေထာင္ၿပဳတယ္ လို႔ မႀကားမိပါဘူး၊ ဒါေႀကာင္႔ သူတို႔ကေတာ႔နည္းနည္း သန္႔ရွင္းေသးတယ္ လို႔ ယူဆ၇မွာပါ။

သက္သက္လြတ္၀ါဒကေတာ႔ ေတာ္ေတာ္ ႀကီးစိုးေနဆဲပါပဲ၊ ဒါကလဲ ဘုရားရွင္လက္ထက္ေတာ္အခါကတည္းက အရွင္ေဒ၀ဒတ္ကေတာင္းဆု ငါးပါးထဲမွာ ရဟန္းေတာ္မ်ားသက ္သက္လြတ္ စားဖို႔ သိကၡာပုဒ္ပညတ္ေတာ္မူပါဘုရား- ဆိုၿပီး ေတာင္းပန္ခဲ႔ဖူးေပမယ္႔ ဘုရားရွင္က ခြင္႔မၿပဳခဲ႔ဘူး။

အရင္းစစ္ေတာ႔ အၿမစ္ေၿမက- ဆုိသလို ေၿမာက္ပိုင္း ဗုဒၶဘာသာေခၚမဟာယာန၀ါဒဟာလဲ ဒုတိယသဂၤါယနာ တင္ခ်ိန္ကတည္းက အဓမၼ၀ါဒကေန ဆင္းသက္လာတာမို႔ အယူ၀ါဒေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားလြဲေနတာ မထူးဆန္းေတာ႔ပါဘူး။

လြတ္ေၿမာက္ရာ လမ္းမ်ား နွုိင္းယွဥ္ခ်က္ ------------------------------------------

ေထရ၀ါဒဘာသာ တြင္ နိဗၺာန္ ပန္းတိုင္သို႔ -၁။သမၼ ာသမၺဳဒၶ အၿဖစ္နွင္႔ ကူးေၿမာက္ၿခင္း၊ ၂။ပေစၥကဗုဒၶါ ဘုရားငယ္အၿဖစ္ ကူးေၿမာက္ၿခင္း၊ ၃။သာ၀က ေဗာဓိ - ေခၚရဟႏၱာအၿဖစ္ ကူးေၿမာက္ၿခင္းဟု သုံးမ်ိဳးရွိသည္။

မဟာယာန ဘာသာတြင္လည္း-၁။Bodhisattvayana,( ေဗာဓိသတၱ ယာန) ဘုရားအေလာင္းယာန၊ ၂။Prateka-Buddhayana, ( ပေစၥက ဗုဒၶယာန ) ပေစၥဗုဒၶါေလာင္းယာန၊ ၃။Sravakayana( သာ၀ကယာန ) သာ၀ကေလာင္းယာန၊ ၿဖင္႔ ကူးေၿမာက္ၿခင္းဆိုၿပီးတူညီေသာ အမ်ိဳးအစားမ်ား ေတြ႔ရသည္။

ေထရ၀ါဒႏွင္႔ မဟာယာန၀ါဒတြင္ တူညီေသာ အဂၤါ( ၆) ခ်က္ ------------------------------------------------------------------

(၁) ျမတ္စြာဘုရားကို နွစ္ဖက္စလုံးကဆရာ အျဖစ္လက္ခံၾကတယ္။ (၂) သစၥာ ေလးပါးတရားေတာ္ကို ႏွစ္ဖက္လံုးက အျပည္႔အ၀လက္ခံၾကတယ္။ (၃) မဂၢင္ရွစ္ပါး တရားကိုလဲ လက္ခံတာခ်င္း တူညီတယ္၊ (၄) ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ေဒသနာေတာ္ကို လက္ခံတာလဲ တူညီတယ္၊ (၅) ဖန္ဆင္းရွင္ကို ႏွစ္ဖက္လံုးမွာ လက္မခံပဲ ပယ္ၿမစ္ပါတယ္။ (၆) အနိစၥ ၊ဒုကၡ၊အနတၱ နဲ႔ သီလ၊သမာဓိ ၊ပညာေတြကို ႏွစ္ဖက္လံုးက လက္ခံၾကတယ္။

Mahayana and Theravada -------------------------------

Now, what is the difference between Mahayana and Theravada? I have studied Mahayana for many years and the more I study it, the more I find there is hardly any difference between Theravada and Mahayana with regard to the fundamental teachings.

1- Both accept Sakyamuni Buddha as the Teacher. 2- The Four Noble Truths are exactly the same in both schools. 3- The Eightfold Path is exactly the same in both schools. 4- The Paticca-samuppada or the Dependent Origination is the same in both schools. 5- Both rejected the idea of a supreme being who created and governed this world. 6- Both accept Anicca, Dukkha, Anatta and Sila, Samadhi, Panna without any difference.

အနတၱကို နွစ္ဖက္စလုံးက လက္မခံႀကေပမယ္႔ ကြဲျပားခ်က္က တရားေတာ္ေတြ မဟုတ္ဘဲ ေဗာဓိသတၱလို႔ ေခၚတဲ႔ ဘုရားေလာင္း ၊ဘုရားက်င္႔စဥ္ အေပၚမွာ ထားတဲ႔ သေဘာထား ျဖစ္ေနတယ္။

ေထရ၀ါဒက ဘုရားေလာင္း ကိုပုထုဇဥ္ပဲရွိေသးလို႔ မကိုးကြယ္ဘူး။ေထရ၀ါဒဆိုတာ ရဟႏၱာ ျဖစ္ဖို႔ က်င္႔တဲ႔ ၀ါဒျဖစ္ျပီး၊မဟာယာနကေတာ႔ဗုဒၶျဖစ္မယ္႔ ဘုရားေလာင္း ေဗာဓိသတၱက်င္႔စဥ္ကို လက္ခံတဲ႔ ၀ါဒပါ။ ေထရ၀ါဒမွာ ေဗာဓိသတၱကို လြတ္ေျမာက္ရာ သစၥာတရားကို မသိေသးတဲ႔ ပုထုဇဥ္မို႔ မကိုးကြယ္ေသးေပမယ္႔ ၊ မဟာယာန မွာေတာ႔ ကိုးကြယ္စရာ ေဗာဓိသတၱေတြမ်ားပါတယ္။ ဘုရားေလာင္း ၊ဘုရားရဲ႔ မိခင္၊ ဖခင္ အမ်ားႀကီးရွိပါေသးတယ္။

ဖားေအာက္ဆရာေတာ္ႀကီးရဲ႕ ဓမၼစၾကာႏွင္႔ ၀ိပႆနာ တရားေတာ္ကို နာဖူးပါတယ္၊

မဟာယာန အယူ၀ါဒမွာ -အရဟတၱဖိုလ္ရျပီးသား ရဟႏၱာပုဂၢိဳလ္ဟာ ဒီဘ၀ကေန နိဗၺာန္ကို မ်က္ေမွာက္ျပဳလိ မရေသးဘူး။ ရဟႏၱာအၿဖစ္ကေန အနာဂမ္၊ သကဒါဂမ္ ၊ ေသာတာပန္ အထိျပန္ ေလွ်ာက်သြားတယ္။ပုထုဇဥ္ျပန္ျဖစ္ သြားရမယ္ ။ျပီးမွ ဘုရားဆုပန္ျပီး ဘုရားျဖစ္ဖို႔ ျပန္ၾကိဳးစားၾကရ မယ္။

ေထရ၀ါဒမွာေတာ႔မဟုတ္ဘူး- ပုထုဇဥ္ဘ၀ကေန ေသာတာပန္၊သကဒါဂါမ္၊အနာဂါမ္၊ရဟႏၱာ အစဥ္အတိုင္းၿဖစ္ ၿပီးရင္ နိဗၺာန္ကို မ်က္ေမွာက္ၿပဳရတာပါပဲ၊ ေနာက္ဆုံးဘ၀ေပါ႔၊ သူ႔အတြက္ ဒီဘ၀ ဒီခႏၶာကိုယ္ဟာ ေနာက္ဆုံးပါပဲ၊

ဘုရားေဟာထားတဲ႔ စကားေလးတခြန္းရွိတယ္၊ ရဟႏၱာၿဖစ္တဲ႔သူ မ်ားလဲေၿပာေလ႔ရွိႀကတယ္၊အထူးသၿဖင္႔ဘုရားရွင္ကိုယ္တ ိုင္ပါ။

(၁) အကုပၸါ ေမ၀ိမုတၱိ =ငါ၏ရရွိၿပီးေသာအရဟတ ၱဖိုလ္ဥာဏ္သည္ ဘယ္လိုအေႀကာင္းေႀကာင္႔မွ မပ်က္စီးနိုင္ေတ ာ႔ေပ။

(၂) အယမႏၱိမာ ဇာတိ ၊နတၳိ ဒါနိပုန ဗၻေ၀ါတိ = ဒီဘ၀သည္ ေနာက္ဆံုးဘ၀ပဲ။ေနာက္ထပ္ ဘ၀သစ္ ဆိုတာ မရွိေတာ႔ဘူး၊

(၃) နာပရံ ဣတၳတၳာယာတိပဇာနာတိ - ၇ဟႏၱာ ၿဖစ္ၿပီးရင္ ေနာက္ထပ္ က်င္႔ႀကံစရာ လုံး၀မရွိေတာ႔ဘူး - တဲ႔။

ဒါကို ေထာက္ေသာအားၿဖင္႔ေထရ၀ါဒဟာ အားလုံး ဘုရားေဟာစကားနဲ႔တူညီေနေသးတယ္။မဟာယာနမွာေတာ႔ ကိုယ္မႀကိဳက္တာေတြကို ပယ္လိုက္၊ ထုတ္လိုက္ ၿပန္ထည္႔လိုက္၊ အသစ္ထပ္တိုးလိုက္နဲ႔ ေခတ္အ ဆက္ဆက္ ၿဖတ္သန္းခဲ႔တာမို႔ဘယ္တရားက ဘုရားေဟာ တရား အစစ္အမွန္လဲ ဆိုတာ တိတိက်က် ေၿပာနိုင္ဖို႔ ခက္ခဲတဲ႔ အေၿခအေနကို ေရာက္ေနပါၿပီ။

စစ္မွန္ေသာ တရားေတာ္တို႔ သည္မိမိတို႔ လက္ထဲမွာသာ ရွိေနေသးေသာေႀကာင္႔ အက်ိဳးရွိရွိ အသုံးခ်နိုင္ႀကပါေစ ဟုသာ တုိက္တြန္းစကားဆိုရင္းနိဂုံးခ်ဳပ္ပါရေစ။

ေမတၱာၿဖင္႔ အရွင္သုနႏၵာလကၤာရ M A (ပန္းကမၻာ ) www.dhammayaungchi.com .................................................... https://www.facebook.com/note.php?note_id =199844796729259မွ ကူးယူေဖာ္ျပျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ —